Smiscruise 2012 door Thomas Ietswaart



Route SmisCruise 2012. Klik voor vergrotingIedere club enthousiaste mensen ontwikkelt zijn eigen taal. Een 35 jaar oude club van eigenwijze-bootjes-eigenaren, met een taalvirtuoos als stamvader, heeft dan een reputatie hoog te houden. Sturen op de riem, hooykazen, vlotvaren, het edele bijliggen, ga zo maar door - I rest my case. Ons eerste seizoen als trotse eigenaars van coaster Orion eindigde met de TWW. Een dag kleumen in de mist, een dag uitslapen achter het anker op het Posthuiswad, en een dag goddelijk zeilen in stralende zon. Er werd gestuurd op de riem, maar niet gehooykaasd (hooy gekaasd?), gezien het jaargetij.

Dit jaar vallen we als bewoners van jachthaven Noordergat in Lauwersoog dubbel in de prijzen. De Smiscruise én de TWW zijn een thuiswedstrijd. Die uitdaging gaan we aan natuurlijk. Ik sluit me met zus Hannah als opstapper op een mooie woensdagavond aan bij een respectabele vloot van ruim twintig coasters, longboat cruisers, een peterboat en TWW-bikkels Sietse en Vincent in een open longboat. In de sluis liggen we achter trimaran Roadrunner, die de kolk vult over de volle breedte. Een mooi gezicht: een statige zwaan, met daarachter dicht opeengepakt een sluis vol opgewonden snaterende badeenden. Tijdens het palaver met vis van Sterkenburg ontvouwt admiraal Chris zijn geheime codesignalen, die hij met een grote driekleur-wimpel aan de vloot zal geven, in de beste VOC-traditie. Als hij drijft betekent de wimpel wat anders dan als hij ligt, of ankert. Een toer voor de hersens van ons schippers, zo zal blijken.

De wind belooft veel goeds. Genoeg, en draaiend van west naar oost. Dus leidt admiraal Chris de vloot eerst naar het Oosten, op zoek naar de nieuwe doorbraakgeul onder Simonszand, tussen de spruit en de Eilanderbalg. Zeilend tussen de banken met een kalm windje en wat zon. Perfect. De Eilanderbalg maakt een haakse bocht waar hij botst op het wantij van Simonszand. Daar ergens moet de doorbraak zijn. Maar waar onder het vlakke water is het diep genoeg? Admiraal Chris laat de wimpel waaien en maakt zich duidelijk op voor de oversteek over de plaat. Maar drijft-ie nou of ankert hij? En wat betekende dat ook al weer? Afijn, de afspraak was duidelijk: doorsteken naar de Spruit en overtijen op de steile bank aan de oostkant van Simonszand. Welgemoed haalt de vloot dus zwaard en roer op en stort zich in de geul. Wij drijven richting het diepe water van de Spruit, sturen op de stroom is lastig. Al snel lopen we vast, en besluiten uit te stappen. Om ons heen een chaotisch tafereel van zeilende, roeiende en hooykazende schepen, hier en daar een nat pak. Messing about in boats. Met wat gesjor en getrek bereiken we het diepe water van de Spruit. Omdat zeilend op de riem aanlanden niet zo erg lukt, parkeren we roeiend de boeg van Orion op Simonszand. Even later zie ik hoe Bas Suurenbroek ontspannen leunend op de riem Gulliver de kant op jaagt. Wat heb ik nog veel te leren. Op enkele schepen na bereikt iedereen voor laagwater de afgesproken bestemming, en strekt de benen op het Simonszand. Tijdens het palaver ontvouwt Chris zijn plan: ‘ avonds eerst een stukje noord en daarna via het Boschgat naar Noordpolderzijl-de liefhebbers kunnen de enige droogvallende haven van ons land bezoeken - en de dag erna buitenom Schier. Goed plan. En hij legt nog maar een keer de wimpelcodes uit. Als de admiraalswimpel een paar uur later het vertrek aankondigt negeert de vloot massaal de instructies en zeilt zuid in plaats van noord, om niet zonder wind tegen de stroom in te hoeven zeilen. Heeft de admiraal een ordeprobleem, of is dit een bewijs van het goede zeemanschap van de schippers? We houden het op het laatste. We scharrelen over de plaat en zeilen een prachtig kruisrak naar Noordpolderzijl. Naar het Willemsduin. Klik voor vergroting

Het leuke van de Smiscruise voor nieuwe drascombers is de gelegenheid om uitgebreid de kunst af te kijken. Gister zagen we schepen ankerop gaan en deinzend op de druil open water opzoeken. Geweldige truc, wat is zo‘n druil toch een veelzijdig ding. Vandaag laten we ons ook achteruit de plaat af drijven, en hijsen in de Zuidoost Lauwers de zeilen. Dan volgt een glorieuze dag zeilen. We zeilen met onder andere Zandloper, Geertruida en Cornelia Dionisia tussen Simonszand en Rottumerplaat de zee op, en west langs de kust. Op de schepen om ons heen zien we brede grijnzen terwijl we met ruime wind richting Schier spuiten. De snelheid tipt af en toe de zeven knoop aan. De voorhoede, met onder andere de open longboat Brave en coaster Olle, is helemaal ver vooruit. Na een paar uur zeilen we het Plaatgat in. Vorig jaar is de betonning opgenomen, omdat de geul vlak langs het strand van Schier te smal en onbetrouwbaar is geworden. Maar voor kleine ondiep stekende schepen met een paar waypoints in de GPS geen probleem. Op het smalste deel van het gat zeilen we tussen de branding op strand en zandbank door. Op het strand staan badgasten te kijken naar de zwerm bruine zeilen die vlak achter de branding langs vaart. Ik zou best eens vanaf het strand zo‘n schouwspel willen zien.

Admiraal Chris heeft een stop gepland op de westpunt van het eiland, ook en vooral om De Hond Pluk de poten te laten strekken. Voor ons weer een leermoment: we landen aan en liggen even later dwars in de miezerige branding. We houden het al snel voor gezien en gaan voor anker liggen relaxen. Later zien we hoe het moet, aanlanden, lange lijn en boot gauw weer afduwen door de branding. Gaan we nog wel eens oefenen. Als kort daarna de vloed opkomt en de wind wegvalt neemt de branding plotseling toe. Blue Peter en Ronan komen in de branding terecht en nemen flink wat water in de kuip. Aan boord van Ronan houdt zoon Bas het hoofd koel en hoost de kuip leeg terwijl pa Oosterhof een paar keer overboord kukelt. Uiteindelijk vallen de kleerscheuren mee, Bij Ronan slaat de kuip vol, maar daar blijft het ook bij, gelukkig. De vloot breekt op, en zoekt een plekje onder Engelsmanplaat. Om ons heen blijkt een mysterieus bos van elektriciteitsbuizen, in het zand geprikt. Vissers? Stropers? Wetenschap? Geen idee. De zaterdag. Glorieus weer. Kippeneindje zeilen van Engelsmanplaat naar een van die legendarische drascombe-plekken: de Alexabaai op ons geliefde Schier. En dan? Vlot bouwen. Pannenkoeken met boerenjongens en rum. Koffie bij van der Werff. Een sanitaire stop op wit porselein in plaats van zwart rubber. En bovenal goed gezelschap. Het leven kan goed zijn.
Klik voor vergroting

De admiraalswimpel waait voor de laatste maal op de zondagochtend, als de vloot opbreekt uit de Alexabaai. Terugzeilend naar Lauwersoog bekruipt me de gedachte: gauw even douchen en terug naar het Wad, zou dat niet mooi zijn. Maar De admiraal spoedt in Olle weer voor de vloot uit. Hoe komt dat schip zo snel, vraagt de wedstrijdzeiler in me zich af. Tijd om het onderwaterschip van Orion flink met een tandenborstel onder handen te nemen, want dit kunnen we niet op ons laten zitten, natuurlijk. Wederom ligt de Robbengatsluis van voor tot achter vol drascombes. Orion zoekt zijn box weer op en krijgt een welverdiende poetsbeurt. Wat een tocht was het. Mooi en vooral gezellig. We hebben gestuurd op de riem, gedeinsd op de druil, hooy gekaasd, en vooral een hoop lol gehad met Orion en onze mede-Smiscruisers. Op naar de volgende tocht.

Thomas Ietswaart
coaster Orion